A. R. İZZET KOYUNOĞLU (1316/1900 -23 Eylül 1974)  Müze ve kütüphanenin kurucusu olan Ahmet  Rasih  İzzet Koyunoğlu, hayatını 1913 yılından itibaren kurmaya başladığı müze ve  kütüphanesini  daha  da  zenginleştirip, güzelleştirmekle geçirdi.

Dünyanın  ünlü  müze  ve  kütüphaneleri arasında  yer alan bu özel eserini, 4 Temmuz 1973 tarihinde, “Varlığını vatanına ve milletine veren kişi, insanların en mutlusudur ‘ diyerek  hiçbir karşılık beklemeden Konya Belediyesi’ne “hibe’ etti.

Koyunoğlu,  görevini hakkıyla yerine getirmenin verdiği huzur içerisinde, Konya Üçler Mezarlığı’ nda,  annesinin yanındaki ebedi  istirahatgâhındadır.

MÜZENİN TARİHÇESİ

A. R. İzzet Koyunoğlu’nun evi koruma altına alınıp, çevresi istimlâk edilerek, 3433 m2lik bu geniş alanda, bugünkü modern binası inşa edildi.

Bütün müze ve kütüphanesi buraya taşınarak, modern anlayışla düzenlenip, “Konya  Büyükşehir Belediyesi  A.R. İzzet Koyunoğlu Müze ve Kütüphanesi”  adıyla, 2 Şubat 1984 tarihinde açıldı.

Müze iki ana katta, çeşitli bölümlerden meydana gelmiştir.

AVLU

Binanın dört tarafını kuşatan avlu, bahçe görünümündedir. Bu yeşil ortam  içerisinde insan, hayvan büst, stel ve heykelleri; mezartaşları,  şahideler;  çeşitli dönemlere ait taş ve mermer kitabeler; değirmen taşları, lahitler, pişmiş topraktan yapılmış eşyalar  yer almıştır.

KONYA EVİ

Batı  avludadır. A. R. İzzet Koyunoğlu’nun evidir. İki katlı, mabeynli, cumbalı; biri altta, ikisi üst katta olmak üzere üç odalı kargir yapıdır. Avlusunda  mutfak, ocakbaşı, tandır, fırın ve  hariciyesi vardı.

XIX. yüzyıl sivil mimari örneği olan bu ev,  Koyunoğlu’nun vasiyeti üzerine  aslına uygun olarak bakım ve onarımı yapılarak koruma altına alınmıştır. Bir ” Konya Evi ”  olarak  döşenmiştir.

ETNOĞRAFYA BÖLÜMÜ

Türk-İslâm kültür, sanat ve medeniyetinin kıymetli materyalleri olan, çoğu halk sanatlarının nefis örnekleri, burada sergilenmiştir. Yüzyıllar boyunca el  ve  ev eşyası olarak günlük yaşantıda kullanılmış bu seçkin  objeler arasında kadın ve erkek kıyafetleri, halı, kilim, cicim, sumak, kese, çorap, mendil, yağlık, peşgir, kumaş gibi dokumalar; ok, yay, kılınç ve ateşli silahlar vitrinlenmiştir.

Mezhep, tarikat ve fikri akımlara ait eşyalar, son derece ilgi çekicidirler. Ney, kudüm, bender, ud, saz gibi musîki âletleri; mıhlama, nakış, oya, gergef işleri; yatak, yorgan ve oda takımları seyredenleri, uzun zaman tünelinde dünden bugüne taşırlar.

Mühürler, tesbihler; hokka, kahve, tütün, hamam takımları; zarif asa, baston ve şemsiyeler; antika saatler, pusulalar, kıble-nümalar; buhurdanlıklar, nargileler, mangallar, kahve değirmenleri; vazolar, kandiller, gaz lâmbaları, şamdamlar; çekmeceler, masalar, rahleler;  süs ve mücevher kutuları, aynalar, taraklar; porselen çini, seramik, kristal, cam eşyalar, panolar, zevraklar; ağaç, taş ve metal oyma, kakma ve kesme işleri, telkâriler; kemik, fildişi, sedef, inci, mercan kakmalı, güzel ev ve mutfak eşyaları;  takılar, süs malzemeleri;  Nimet Uzluk, Lütfi F. Tuncel’ in bağışladığı değerli el işleri, oyalar, nakışlar da burada teşhir edilmektedir.